Ngân hàng tư nhân lớn nhất Italy thiệt hại hơn 100 triệu USD vì lừa đảo bằng AI

Fideuram, ngân hàng tư nhân lớn nhất Italy thuộc tập đoàn Intesa Sanpaolo, bị kẻ gian chuyển đi khoảng 95 triệu euro (hơn 100 triệu USD) sau khi dùng tin nhắn và giọng nói giả bằng AI để đóng giả người quen của lãnh đạo ngân hàng.

Vụ lừa đảo diễn ra thế nào

Tháng 2/2026, chủ tịch Fideuram khi đó là Paolo Molesini nhận được tin nhắn WhatsApp tưởng như từ Carlo Messina, CEO của tập đoàn mẹ Intesa Sanpaolo. Sau đó, ông nhận cuộc gọi từ một người tự xưng là luật sư doanh nghiệp mà ông quen biết. Giọng nói của luật sư này đã được làm giả bằng công cụ AI.

Tin rằng mình nhận chỉ đạo từ người đáng tin, chủ tịch ngân hàng yêu cầu giám đốc tài chính phê duyệt các lệnh chuyển tiền. Phần lớn số tiền được chuyển đến tài khoản ở Trung Quốc và Hong Kong.

Nhờ phối hợp giữa cơ quan chức năng Italy, Trung Quốc và Bồ Đào Nha, khoảng 53 triệu euro đã được thu hồi. Khoảng 36 triệu euro còn lại đã bị chuyển qua nhiều tài khoản ở nước ngoài và đổi sang tiền mã hóa. Công tố viên Milan đang điều tra một người nước ngoài sống ngoài châu Âu.

Vì sao đáng chú ý

Đây là một trong những vụ việc rõ ràng nhất cho thấy lừa đảo bằng giọng nói AI đã từ rủi ro lý thuyết trở thành thiệt hại tài chính thực tế ở quy mô lớn. Nạn nhân không phải một cá nhân thiếu hiểu biết, mà là lãnh đạo cao nhất của một ngân hàng có quy trình kiểm soát chặt chẽ.

Doanh nghiệp nên làm gì

Nguyên tắc đơn giản nhất cũng hiệu quả nhất: phê duyệt giá trị lớn không bao giờ chỉ dựa vào một cuộc gọi hay một tin nhắn.

• Mọi yêu cầu chuyển tiền gấp phải được xác minh qua kênh độc lập thứ hai, ví dụ gọi lại số điện thoại đã lưu sẵn, không dùng số trong tin nhắn.

• Áp dụng phê duyệt hai người cho các khoản vượt ngưỡng nhất định.

• Đào tạo nhân viên kế toán, tài chính và trợ lý lãnh đạo nhận biết lừa đảo giả giọng, giả video.

• Thống nhất một "từ khóa xác minh" nội bộ giữa lãnh đạo và bộ phận tài chính.

Nguồn: VnExpress, Reuters